VISUELE BEPERKING

De samenleving reageert vaak ongemakkelijk op mensen met een visuele beperking. Het is immers een beperking die opvalt; men gebruikt misschien een blindengeleidehond, een taststok, een donkere of dik beglaasde bril. De bewegingen van iemand met een visuele beperking zijn daarnaast vaak meer beheerst en minder gehaast dan die van anderen en soms vallen oogbewegingen op. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld doofheid, wat in het voorbijgaan niet hoeft te worden opgemerkt.

Misschien speelt angst of onzekerheid een rol bij mensen; het is immers niet gemakkelijk om te weten wat iemand nog ziet, waarop die persoon zich oriënteert en of (en hoe) zij kunnen helpen.

Oogcontact speelt daarnaast een belangrijke rol.  Dit wordt over het algemeen prettig gevonden tijdens een gesprek; wanneer je met iemand praat kijk je hem/haar aan, anders wordt dit als onbeleefd ervaren. Ditzelfde geldt voor situaties waarin geluisterd wordt; ook dan is het ‘onbeleefd’ om geen oogcontact met de spreker te maken. Het geeft ook duidelijkheid aan voorbijgangers; het is te zien wanneer twee mensen in gesprek zijn en liever niet gestoord worden. Iemand met een visuele beperking wendt het hoofd vaak af of heeft minder (of geen) controle over de eigen oogbewegingen. Oogcontact geeft ons in het algemeen veel informatie, zoals hoe betrokken iemand is of hoe iemand zich voelt. In het contact met een persoon met een visuele beperking is een gewenningsperiode daarom belangrijk. Helaas zorgen de onbekendheid en het gemis van oogcontact (waardoor ‘zoveel duidelijker zou kunnen worden’) er vaak voor dat er geen contact wordt gemaakt.

Om het contact te vergemakkelijken zijn op deze pagina tips gegeven over de omgang met iemand met een visuele beperking. Ze zijn erop gericht om inzicht te krijgen in de ervaring van de andere persoon (met én zonder visuele beperking). Zo is er meer duidelijkheid voor beide partijen en kan het contact prettig verlopen.

 

Primair geraadpleegde bron:

Hallahan, D. P., Kauffman, J. M., & Pullen, P. C. (2009). Exceptional learners: Introduction to special education (11th ed.). Boston: Pearson Higher Education.

 

 


Leave a Reply